Wie is verantwoordelijk voor het productpaspoort van kleding en textiel?

De fabrikant draagt de verantwoordelijkheid, niet de winkel

De fabrikant is verantwoordelijk voor het digitaal productpaspoort van een kledingstuk of textielproduct. Artikel 27 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) beschrijft de verplichtingen die daarbij horen: de fabrikant zorgt ervoor dat het paspoort bij het product beschikbaar is en dat de informatie daarin klopt. Wie in de praktijk als "fabrikant" geldt, is niet altijd de partij die de stof weeft of het kledingstuk naait. In de meeste gevallen is dat degene die het product onder eigen naam of merk op de EU-markt brengt — dus ook een kledingmerk dat laat produceren in het buitenland, of een importeur die onder eigen label verkoopt. Het platform texpas.eu speelt hierin een ondersteunende rol: het stelt het paspoort samen uit de gegevens die de fabrikant of importeur aanlevert, host het paspoort tien jaar en levert de QR-datadrager waarmee het paspoort te raadplegen is. De verantwoordelijkheid voor de juistheid van de onderliggende gegevens blijft bij de fabrikant of importeur zelf liggen.

Voor kledingmerken, importeurs en private label — niet voor wederverkopers

Deze verplichting is gericht op de partij die een kledingstuk of textielproduct voor het eerst op de EU-markt brengt. Dat raakt kledingmerken, importeurs van buiten de EU en bedrijven die onder private label werken, omdat zij in de meeste gevallen degene zijn die als fabrikant wordt aangemerkt. Het geldt niet voor winkels of platforms die al op de markt gebrachte producten doorverkopen — die treden op als distributeur, niet als fabrikant, en artikel 27 richt zich op de fabrikant. Ook niet elk textielproduct valt vanaf het begin onder dezelfde regels: het werkplan van de Europese Commissie voor 2025-2030 noemt kleding met tachtig procent of meer textielvezels als de categorie die als eerste aan de beurt is. Producten die daar buiten vallen, wachten op een latere gedelegeerde handeling of vallen er mogelijk helemaal niet onder — dat is nu nog niet vastgelegd.

Een datum die nog niet vast staat: eerst de gedelegeerde handeling

Er is nog geen vaste datum waarop de verplichting voor kleding en textiel ingaat. Wat wel vaststaat, is de route ernaartoe: de ESPR zelf (Verordening (EU) 2024/1781) is de kaderwet, en de daadwerkelijke verplichting voor een productgroep ontstaat pas via een gedelegeerde handeling die specifiek voor die groep wordt vastgesteld. Volgens het werkplan van de Commissie voor 2025-2030 wordt die gedelegeerde handeling voor textiel in 2027 verwacht, met kleding van tachtig procent of meer textielvezels als eerste categorie. Tot die handeling is gepubliceerd, geldt er voor deze productgroep nog geen concrete verplichting op basis van dit werkplan. Zodra de gedelegeerde handeling er is, volgt daaruit ook de datum waarop de verplichting ingaat — die datum wordt op deze plek bijgewerkt zodra hij bekend is.

Wat dit betekent voor wie een paspoort moet voorbereiden

Wie zich hierop voorbereidt, begint met de vraag of hij binnen de definitie van fabrikant valt: brengt hij het product onder eigen naam of merk op de EU-markt, of alleen als tussenhandelaar? Vervolgens is het relevant om te kijken of het product binnen de eerste productgroep valt — kleding met tachtig procent of meer textielvezels — omdat die als eerste aan de beurt komt volgens het werkplan. Daarna is het praktisch om alvast in kaart te brengen welke gegevens straks nodig zijn: materiaalsamenstelling, herkomst, en gegevens over de toeleveringsketen, aangezien deze doorgaans de basis vormen van een digitaal productpaspoort onder de ESPR. Omdat de gedelegeerde handeling nog niet is gepubliceerd, is het nog niet mogelijk om nu al aan een concrete verplichting te voldoen — wel om alvast gegevens op orde te brengen, zodat de overstap later kleiner is.

De wettelijke basis: artikel 27 en artikel 9 van de ESPR

Deze uitleg volgt uit twee artikelen van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781). Artikel 27 beschrijft de verplichtingen van fabrikanten, waaronder de zorg voor een correct en beschikbaar productpaspoort. Artikel 9 beschrijft wat een digitaal productpaspoort inhoudt en aan welke voorwaarden het moet voldoen, zoals de koppeling aan een datadrager. Beide artikelen vormen samen het kader waarbinnen een gedelegeerde handeling voor een specifieke productgroep, zoals textiel, verder wordt ingevuld.

Wie nu al wil starten, kan zonder op de gedelegeerde handeling te wachten beginnen met het verzamelen van gegevens over materialen, herkomst en toeleveringsketen van de eigen collectie — dat is de basis waarop een paspoort later wordt opgebouwd, ongeacht de precieze ingangsdatum.

Waar dit op gebaseerd is

De verordening zelf staat op EUR-Lex. Wij verwijzen per bewering; u hoeft ons niet te geloven.

Wat u concreet moet doen

Wat er van u wordt verwacht

De ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) legt de verantwoordelijkheid voor het productpaspoort in de eerste plaats bij de fabrikant. In artikel 27 van de ESPR staat een reeks verplichtingen die bij die rol horen. Wie precies "de fabrikant" is, is niet altijd de partij die de kleding fysiek maakt — dat kan ook een bedrijf zijn dat een product onder eigen naam op de markt brengt. Twijfel hierover is een van de meest voorkomende knelpunten, en is het overwegen waard om eerst te bepalen of een bedrijf volgens de ESPR als importeur of fabrikant geldt.

Zorgen dat het paspoort bestaat en klopt

Artikel 27 van de ESPR beschrijft dat de fabrikant instaat voor de juistheid en volledigheid van de informatie in het paspoort. Voor een bedrijf van 10 tot 100 medewerkers betekent dit praktisch dat de gegevens over materialen, herkomst en samenstelling die nu vermoedelijk al in een technisch dossier, inkoopspecificatie of leveranciersverklaring staan, herbruikt kunnen worden — maar dan wel gecontroleerd en actueel moeten zijn op het moment dat het paspoort wordt samengesteld.

Zorgen dat het paspoort koppelbaar is aan het product

Artikel 9 van de ESPR beschrijft de eisen aan het digitale productpaspoort zelf, waaronder de koppeling met een datadrager — in de praktijk een QR-code op het product of het label. Voor een kledingmerk betekent dit dat er een werkwijze moet zijn om iedere partij, of zelfs ieder artikel, aan het juiste paspoort te koppelen. Bij kleine oplages met veel varianten (kleuren, maten, kleine materiaalwijzigingen per levering) is dit een praktische klus die verder gaat dan het eenmalig aanmaken van één paspoort per collectie.

Zorgen dat het paspoort bewaard blijft

Het paspoort moet beschikbaar blijven, ook nadat een product al lang verkocht is. Voor een bedrijf dat dit zelf zou moeten regelen, betekent dit een verplichting die niet stopt bij de verkoop, maar zich uitstrekt over de hele periode dat het product nog in de handel kan zijn of nog bij consumenten in gebruik is.

Zorgen dat de rol in de keten duidelijk is

Wie een collectie laat maken door een derde partij, blijft daarmee niet automatisch buiten beeld. Bij private label-collecties ligt de vraag wie feitelijk als fabrikant geldt niet altijd voor de hand, en dat geldt evengoed voor bedrijven die onder eigen merk verkopen terwijl de productie extern is uitbesteed. Ook een groothandel die kleding herverpakt, herlabelt of onder eigen naam doorverkoopt, doet er goed aan te bepalen welke rol daarbij past, want dat bepaalt welke verplichtingen uit artikel 27 van de ESPR van toepassing zijn.

Waar het misgaat in de praktijk

Een eerste terugkerende situatie is dat een bedrijf ervan uitgaat dat de fabrikant in het buitenland het paspoort wel regelt, terwijl er geen expliciete afspraak over is gemaakt. Zodra de fabrikant buiten de EU zit, verschuift de praktische verantwoordelijkheid vaak naar de partij die het product de EU-markt op brengt — dat is een vraag die apart aandacht verdient wanneer de fabrikant buiten de Europese Unie gevestigd is.

Een tweede situatie ontstaat bij collecties die via meerdere kanalen verkocht worden, waaronder een online marktplaats. De marktplaats zelf is niet automatisch de partij die het paspoort aanlevert, maar de verwachtingen daarover tussen merk en platform zijn niet altijd vastgelegd — iets om te doordenken bij verkoop via een online marktplaats.

Een derde situatie is de aanname dat een distributeur of handelaar geen enkele rol heeft omdat die het product niet zelf heeft laten maken. Een distributeur heeft doorgaans andere verplichtingen dan een fabrikant, maar "andere" is niet hetzelfde als "geen" — zie hierover de verplichtingen van een distributeur of handelaar.

Een vierde situatie is dat de gegevens wel bestaan, maar verspreid zitten over inkoop, kwaliteitscontrole en marketing, zonder dat één afdeling de samenhang overziet. Bij een controle of een vraag van een afnemer blijkt dan dat niemand het volledige plaatje heeft.

Een vijfde, vaak onderschatte situatie: het paspoort wordt wel aangemaakt, maar niet bijgehouden bij wijzigingen in de collectie — een andere garenleverancier, een aangepaste vezelsamenstelling — waardoor het paspoort niet meer overeenkomt met het product dat daadwerkelijk verkocht wordt.

Wat u kunt vastleggen

Een overzicht van wie in de keten als fabrikant, importeur, distributeur of handelaar optreedt, per collectie of productlijn.
Schriftelijke afspraken met de fabrikant of producent over wie de gegevens voor het paspoort aanlevert en wie ze controleert.
Een vaste werkwijze voor het koppelen van QR-codes of andere datadragers aan partijen en varianten, inclusief wat er gebeurt bij kleurwijzigingen of materiaalwijzigingen.
Een bewaarafspraak: wie zorgt dat het paspoort beschikbaar blijft, en voor hoe lang, ook als de samenwerking met een fabrikant of platform stopt.
Een intern aanspreekpunt of proceseigenaar voor het productpaspoort, zodat de verantwoordelijkheid niet tussen afdelingen verdwijnt.

Wie nog niet zeker weet of het paspoort überhaupt van toepassing is op een specifieke collectie, doet er goed aan dat eerst te toetsen bij of het digitaal productpaspoort voor de eigen kleding en textiel geldt, voordat de rolverdeling in de keten wordt uitgewerkt.

Dit is geen juridisch advies. Deze pagina geeft algemene informatie over de regelgeving waar dit platform over gaat. Wij kennen uw situatie niet. Bij twijfel over uw eigen geval raadpleegt u een jurist of de bevoegde toezichthouder.

Geschreven met AI op basis van de bronnen hierboven, gecontroleerd door een mens op 2026-08-22. Klopt er iets niet? Laat het weten — correcties krijgen voorrang.