Moet ik het land van confectie in het productpaspoort zetten?

Wat u concreet moet doen

Wat er van u wordt verwacht

Of het land van confectie straks als apart gegeven in het productpaspoort moet, staat nog niet vast. De ESPR zelf (Verordening (EU) 2024/1781) noemt in artikel 10 welke soorten informatie een productpaspoort kan bevatten, maar de precieze gegevensvelden voor kleding en textiel worden pas vastgesteld in de gedelegeerde handeling die voor deze productgroep nog moet verschijnen. Zolang die er niet is, kan hier niemand met zekerheid zeggen of "land van confectie" een verplicht veld wordt, een optioneel veld, of helemaal niet terugkomt. Wat wel te beschrijven is: wat er in de tussentijd praktisch van een bedrijf wordt verwacht, en waarom dit gegeven überhaupt op de radar staat.

Zicht houden op waar in de keten genaaid, gesneden en afgewerkt wordt

Artikel 38 van de ESPR verplicht actoren in de toeleveringsketen om relevante informatie te verstrekken aan degene die het productpaspoort samenstelt. Voor een bedrijf van 10 tot 100 medewerkers betekent dit in de praktijk dat er iemand moet zijn die weet waar de confectie daadwerkelijk plaatsvindt — niet alleen bij welke fabrikant is ingekocht, maar in welk land het kledingstuk fysiek is gemaakt. Bij private label en kleinere merken is dat lang niet altijd vanzelfsprekend: inkoop verloopt via een tussenpartij, en het land op de factuur is niet per definitie het land van confectie. Wie hier nu al structuur in aanbrengt, hoeft dat straks niet onder tijdsdruk te doen.

Onderscheid maken tussen land van oorsprong en land van confectie

Een veelgemaakte aanname is dat "land van oorsprong" (zoals gebruikt voor douane of etikettering) hetzelfde is als het land waar het kledingstuk is geconfectioneerd. Dat is niet noodzakelijk zo: een stof kan in het ene land geweven zijn, geverfd in een tweede, en genaaid in een derde. Welk van die stappen straks bepalend is voor een eventueel paspoortveld, ligt aan de gedelegeerde handeling. Tot die tijd is het verstandig om deze gegevens gescheiden te registreren in plaats van ze als één "land"-veld te behandelen, zodat er later niet met terugwerkende kracht uitgezocht moet worden welk land bij welke stap hoorde.

Herleidbaarheid tot op leverancierniveau

Artikel 38 spreekt over het beschikbaar stellen van informatie door actoren in de toeleveringsketen. Voor een bedrijf dat met meerdere confectieateliers werkt — soms per collectie, soms per order wisselend — betekent dit dat de vraag "waar is dit gemaakt" per product, en niet per merk of collectie, beantwoordbaar moet zijn. Bij bedrijven die met meerdere fabrikanten voor één product werken, is dit een extra aandachtspunt; mijn kledingstuk wordt bij meerdere fabrikanten gemaakt, wie levert welke gegevens gaat dieper in op hoe die verdeling in de praktijk gelegd kan worden.

Waar het misgaat in de praktijk

Het land op de factuur wordt overgenomen als land van confectie. Bij invoer van buiten de EU staat op documenten vaak het land van verzending of het land van de exporteur, niet noodzakelijk het land waar de kleding is gemaakt. Wie deze twee zonder controle gelijkstelt, loopt het risico een gegeven te registreren dat niet klopt.

Bij wisselende productielocaties wordt maar één land vastgelegd. Sommige merken laten dezelfde stijl in verschillende seizoenen bij verschillende ateliers maken, afhankelijk van capaciteit. Als het land van confectie alleen bij de eerste order wordt vastgelegd en niet opnieuw gecontroleerd bij een volgende order, sluit de registratie niet meer aan bij de werkelijke productie.

Een tussenhandelaar wordt als bron van de informatie behandeld terwijl die het zelf niet weet. Bij inkoop via een agent of trading company is het niet vanzelfsprekend dat deze partij precies weet in welke fabriek, laat staan in welk land, het kledingstuk is geconfectioneerd. Navraag bij de tussenpartij levert dan een aanname op, geen feit.

Land van confectie en land van oorsprong worden als synoniem gebruikt in interne systemen. Als het ERP- of PLM-systeem maar één "landveld" kent, wordt dat veld soms voor douanedoeleinden ingevuld en later klakkeloos gebruikt voor andere doeleinden. Zodra er twee verschillende betekenissen nodig zijn, ontstaat hier ruis.

Er wordt aangenomen dat dit gegeven zeker verplicht wordt, en er wordt vooruitgelopen op een format dat nog niet bestaat. Tijd steken in een vast sjabloon voordat de gedelegeerde handeling er is, is vragen om dubbel werk. Zie hierover ook wat is een gedelegeerde handeling en waarom bepaalt die wat ik moet doen.

Wat u kunt vastleggen

• Per productielocatie: het land waar de confectie (het naaien en afwerken) daadwerkelijk plaatsvindt, apart van het land van oorsprong voor douane- of etiketteringsdoeleinden.
• Een overzicht van welke fabrikant of atelier bij welke order of collectie betrokken was, zodat land van confectie herleidbaar is tot op productniveau en niet alleen tot op merkniveau.
• Afspraken met leveranciers over het doorgeven van deze informatie, vastgelegd in het inkoopcontract; zie hoe leg ik de levering van paspoortgegevens vast in mijn inkoopcontract voor een aanpak hiervoor.
• Een vaste vraag in de opvraaglijst richting leveranciers over het land van confectie, naast de overige gegevens die al opgevraagd worden; welke gegevens moet ik bij mijn leverancier van kleding en textiel opvragen geeft hier een overzicht van.
• Een controlestap op de juistheid van het opgegeven land, zeker bij invoer van buiten de EU, waar documentatie niet altijd één op één het land van confectie weergeeft; zie hoe controleer ik of de gegevens van mijn leverancier kloppen en, specifiek voor invoer, wat betekent het productpaspoort als ik kleding en textiel van buiten de Europese Unie invoer.
• Een dossier per productgroep of collectie waarin land van confectie, land van oorsprong en de onderliggende bewijsstukken (facturen, certificaten van oorsprong, auditrapporten) los van elkaar zijn terug te vinden, zodat een later paspoortveld met minimale herbewerking gevuld kan worden.